چرا بعضی بچهها نمیتوانند آرام بنشینند؟
بچههایی که نمیتوانند آرام بنشینند ممکن است به دلیل علل مختلفی مانند اختلال نقص توجه و بیشفعالی (ADHD)، اضطراب، مشکلات حسی یا مشکلات رفتاری با بیقراری روبهرو شوند.

مقدمه
یکی از سوالات رایج والدین و معلمان در مورد کودکان این است که چرا بعضی از بچهها نمیتوانند آرام بنشینند و همیشه در حال حرکت هستند؟ این رفتار ممکن است باعث نگرانیهایی در مورد رشد کودک، تمرکز او در مدرسه و حتی روابط اجتماعیاش شود. در این مقاله، به بررسی دلایل علمی و روانشناختی این رفتار پرداخته میشود و همچنین راهکارهایی برای کمک به والدین و مربیان ارائه میشود.
بخش اول: علل بیقراری در کودکان
کودکانی که نمیتوانند آرام بنشینند ممکن است به دلایل مختلفی دچار چنین رفتاری شوند. این دلایل میتوانند شامل مشکلات پزشکی، اختلالات روانی یا عوامل محیطی باشند. در این بخش به چندین دلیل مهم اشاره میکنیم:
1. اختلال نقص توجه و بیشفعالی (ADHD)
اختلال نقص توجه و بیشفعالی یکی از شایعترین دلایلی است که باعث میشود کودک نتواند آرام بنشیند. کودکانی که از ADHD رنج میبرند، دچار بیقراری، دشواری در تمرکز و کنترل رفتار هستند. این اختلال ممکن است منجر به رفتارهای مشابه «نمیتوانند آرام بنشینند» شود.

2. اضطراب
اضطراب میتواند یکی از دلایل بیقراری در کودکان باشد. وقتی کودک تحت استرس یا اضطراب قرار میگیرد، ممکن است به طور ناخودآگاه تلاش کند با حرکت کردن و فعالیت زیاد احساسات خود را تخلیه کند.
3. مشکلات حسی
کودکانی که مشکلات حسی دارند، مانند حساسیت بالا به صداها، نور یا بافتها، ممکن است دچار بیقراری شوند. این کودکان ممکن است نتوانند در یک مکان ثابت و آرام بنشینند زیرا محیط اطراف برایشان تحریککننده است.
4. مشکلات رفتاری
برخی از کودکان ممکن است به دلیل مشکلات رفتاری مانند کمبود نظم و انضباط، نتوانند به راحتی آرام بنشینند. این مشکل ممکن است با تربیت و آموزش نادرست در دوران کودکی مرتبط باشد.
بخش دوم: علائم و نشانههای بیقراری در کودکان
برای شناسایی کودکانی که نمیتوانند آرام بنشینند، مهم است که به علائم مختلف توجه داشته باشیم. این علائم ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- حرکات مکرر: کودک ممکن است دستها، پاها یا بدن خود را مدام حرکت دهد.
- بیقراری فیزیکی: کودک نمیتواند برای مدت طولانی در یک مکان ثابت بنشیند و دائما به این طرف و آن طرف حرکت میکند.
- کاهش تمرکز: کودک در هنگام انجام تکالیف یا بازی، توجه کافی ندارد و به راحتی منحرف میشود.
- احساس ناراحتی یا عصبانیت: ممکن است کودک از وضعیت بیقراری خود ناراضی باشد و در نتیجه احساس اضطراب و ناراحتی کند.
بخش سوم: روشهای درمان و مدیریت بیقراری در کودکان
1. مشاوره و رواندرمانی
برای کودکانی که به دلیل اختلالات روانی مانند ADHD یا اضطراب دچار بیقراری میشوند، مشاوره و رواندرمانی میتواند مفید باشد. درمانهای شناختی-رفتاری (CBT) به کودک کمک میکنند تا مهارتهای مدیریت اضطراب و تمرکز را یاد بگیرد.
2. دارو درمانی
در موارد شدیدتر ADHD یا اضطراب، داروهای خاصی مانند محرکها (برای ADHD) یا داروهای ضد اضطراب میتوانند به کنترل رفتار کودک کمک کنند.
3. تنظیم محیط
تنظیم محیط کودک به گونهای که کمترین تحریکات حسی و فیزیکی را داشته باشد، میتواند به او کمک کند تا کمتر بیقرار باشد. به عنوان مثال، محیطهای آرام و کمصدا میتوانند به تمرکز کودک کمک کنند.

4. فعالیتهای فیزیکی منظم
تحرک و ورزش میتواند انرژی اضافی کودک را تخلیه کرده و او را از بیقراری رها سازد. فعالیتهای ورزشی مانند دویدن، شنا یا حتی یوگا میتوانند کمککننده باشند.
5. ایجاد روالهای منظم
برای کودکانی که مشکلات رفتاری دارند، ایجاد روالهای منظم و آموزش نظم و انضباط میتواند مفید باشد. این روالها شامل زمانبندی برای انجام تکالیف، بازی و استراحت میشود.
بخش چهارم: منابع معتبر برای اطلاعات بیشتر
- American Academy of Pediatrics (AAP)
AAP on ADHD and behavioral issues - National Institute of Mental Health (NIMH)
NIMH on Anxiety Disorders in Children - Centers for Disease Control and Prevention (CDC)
CDC on ADHD
اگر شما یا کودکتان با مشکلاتی مانند بیقراری، اختلالات تمرکز یا اضطراب مواجه هستید، کلینیک تخصصی آینده آماده است تا به شما کمک کند. با مراجعه به کلینیک، میتوانید از مشاورههای روانشناختی و درمانهای تخصصی استفاده کنید و به بهبود وضعیت کودک خود کمک کنید. فراموش نکنید که هرچه زودتر اقدام کنید، احتمال بهبود سریعتر خواهد بود.
نتیجهگیری
بیقراری و عدم توانایی در آرام نشستن، میتواند نتیجه عواملی مانند اختلالات رفتاری، اضطراب، ADHD و مشکلات حسی باشد. شناسایی علت این مشکلات و استفاده از روشهای درمانی مناسب میتواند به کودک کمک کند تا وضعیت بهتری را تجربه کند. اگر شما هم نگران رفتارهای بیقراری کودکتان هستید، از مشاورههای تخصصی بهرهبرده و به کلینیک آینده مراجعه کنید تا به او در مسیر بهبود و آرامش کمک کنید.